بخشنامه سازمان تأمين اجتماعی در خصوص نحوه محاسبه حق بيمه قراردادهای ارزی

با عنايت به جلسات هم انديشي مشترك با مجامع كارفرمايي و دستگاه هاي نظارتي و با توجه به ابهامات مطروحه در ارتباط با نحوه محاسبه ميزان ناخالص كاركرد نهايي قراردادهاي ارزي، به منظور حصول اطمينان از اجراي صحيح و هماهنگ مقرره بند «۸‏‏‏-۳۷» بخشنامه تنقيح و تلخيص ضوابط بيمه اي مقاطعه كاران به شماره 1000/99/12101 مورخ 1399/02/20، مراتب به­شرح تفصيلي زير اصلاح و جايگزين بند مزبور مي گردد.

۱) قراردادهاي ارزي ‏- ارزي
قراردادي است كه مبلغ اوليه آن به صورت ارزي منعقد و كاركرد موضوع پيمان نيز به صورت ارزي به مقاطعه كار پرداخت مي شود؛ و حق بيمه متعلقه متناسب با ضريب اعمالي به حساب ارزي سازمان واريز مي گردد.
1- 1) در خصوص قراردادهاي مذكور، طرفين قرارداد مكلف مي باشند كسورات حق بيمه پيمان را بر اساس نوع ارزِ (دلار، يوان، يورو و …) مندرج در مفاد قرارداد، همزمان با پرداخت هر صورت كاركرد (صورت وضعيت يا صورت حساب) به حساب ارزي سازمان واريز نمايند.
2- 1) در زمان محاسبه پيمان، ميزان حق بيمه پرداختي (ريالي) بابت ليست هاي ارسالي، برمبناي نرخ حواله فروش نوع ارز مندرج در مفاد قرارداد و براساس تاريخ واريز حق بيمه ي مذكور، به ارز خارجي معادل سازي و از ميزان حق بيمه ارزي قرارداد طبق ضريب، كسر مي گردد.
3- 1) چنانچه مقاطعه كار درخواست صدور مفاصاحساب مقطعي را به ميزان صورت كاركرد تاييد شده داشته باشد، مي بايست حق بيمه متعلقه را به حساب ارزي سازمان واريز و مفاصاحساب اخذ نمايد.
4- 1) در صورت عدم واريز حق بيمه از سوي مقاطعه كار طي مهلت مقرر قانوني و پس از قطعيت بدهي و در اجراي تبصره الحاقي به ماده (۳۸) قانون تامين اجتماعي، معادل ريالي بدهي ارزي، به نرخ تاريخِ وصول حق بيمه مطالبه مي گردد. نوع نرخ تسعير ارز خارجي به ريال، براساس پيشنهاد سازمان و تصويب هيات مديره سازمان مي باشد.

2) قراردادهاي ارزي ‏- ريالي
قراردادي كه تمام يا قسمتي از مبلغ اوليه يا كاركرد آن به صورت ارزي بوده و بنابر صورت كاركرد ارزيِ ارايه گرديده، مبلغ عملكرد مقاطعه كار به صورت ريالي تسعير و پرداخت شده باشد؛ حق بيمه قرارداد نيز به صورت ريالي به حساب سازمان واريز مي گردد.
۱ ‏-۲) در خصوص قراردادهاي ارزي‏- ريالي، چنانچه طرفين قرارداد تا ميزان صورت كاركرد تاييد شده، درخواست صدور مفاصاحساب داشته باشند؛ معادل ريالي بخش ارزي صورت كاركرد قرارداد براساس نرخ حواله فروش ارز در تاريخ پرداخت صورت كاركرد، مبناي محاسبه بوده و در صورت عدم واريز مورد مطالبه پس از گذشت سي روز از تاريخ پرداخت صورت كاركرد قرارداد، مبناي محاسبه براي معادل سازيِ ريالي كاركرد، نرخ تسعير ارز در تاريخ وصول مطالبات مي باشد.
۲ ‏-2) چنانچه بخشي از مبلغ صورت كاركرد قرارداد داراي پيش پرداخت باشد، تاريخ مبناي محاسبه نرخِ ارز آن بخش از كاركرد كه به صورت پيش پرداخت توسط مقاطعه كار دريافت شده است، براساس تاريخ تاييد صورت كاركرد و مانده ي صورت كاركرد با رعايت بند (۱ ‏-۲) بخشنامه مطالبه مي گردد.
۳ ‏-2) در ارتباط با صورت كاركرد نهايي قرارداد، مبناي نرخ تسعير ارز تاريخ ثبت درخواست مفاصاحساب در سامانه ي سازمان است و در صورت عدم واريز مورد مطالبه پس از گذشت سي روز از تاريخ محاسبه، مبناي معادل سازي ريالي كاركرد بخش ارزي، نرخ تسعير ارز در تاريخ وصول مطالبات مي باشد.
۴ ‏-۲) در صورت عدم همكاري طرفين قرارداد در ارائه مبلغ تفكيكي صورت كاركردها و مستندات پرداخت آن، مبناي تسعير ارز تاريخ محاسبه سازمان بوده و با رعايت بند (۱ ‏-۲) مطالبه مي گردد.
۵ ‏-۲) در صورت عدم ارايه صورت كاركردهاي ارزي، مبالغ اعلام شده را بعنوان كاركرد بخش ريالي محسوب نموده و معادل سازي ريالي بابت بخش كاركرد ارزي طبق مفاد قرارداد، به تاريخ روزِ محاسبه تسعير و با رعايت ضوابط بند (۱ ‏-۲) مطالبه مي گردد.
۶ ‏-۲) در تمامي موارد نرخ تسعير ارز سامانه نظام يكپارچه معاملات ارزي بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران ملاك عمل است و مبناي تسعير ارز، نرخ مندرج در مفاد قرارداد با دقت نظر در لحاظ حداقلي تسعير بر پايه ي نرخ حواله فروش در سامانه مذكور مي باشد.
توجه ۱: طبق تبصره ذيل ماده (۲) مصوبه 1370/01/24 شوراي عالي تامين اجتماعي قيمت تجهيزاتي كه مقاطعه كار از طريق گشايش اعتبار اسنادي از خارج از كشور خريداري مي نمايد، مشمول كسر حق بيمه نمي باشد. بدين ترتيب در احتساب كاركرد قراردادهاي ارزي لازمست در ابتدا و پس از احراز مدارك و مستندات خريد، مبلغ ارزيِ خريد تجهيزات از صورت كاركرد ارزي مربوطه كسر و مانده ي كاركرد، مبناي محاسبات بر اساس مفاد فوق الذكر قرار مي گيرد.
توجه ۲: در حالتي كه بخش كاركرد ارزي قرارداد بيش از يك نوع ارز خارجي باشد، لازم است مراتب فوق الذكر پس از تبديل اوليه ي تمامي ارزهاي مندرج در صورت كاركرد به دلار، مبناي محاسبات قرار گيرد.
توجه ۳: در مفاصاحساب هاي صادره مي بايست ميزان ارزيِ كاركرد قرارداد و همچنين حق بيمه واريزي به تفكيك نوع پرداخت ريالي يا ارزي، به صراحت درج نمايند.

مسئول حسن اجراي اين بخشنامه معاونين مديرعامل، رئيس مركز فناوري اطلاعات، آمار و محاسبات، مديران كل، معاونين، روسا و كارشناسان ادارات كل استان و روسا، معاونين، مسئولين واحدها و كارشناسان واحدهاي اجرايي مي باشند.